'भारताच्या परंपरागत शेतीच्या अभ्यासातून कळते, जगातील सर्वश्रेष्ठ शेतीप्रणाली भारतामध्येच आहे. त्या ज्ञानाचा शोध घेत, प्रत्यक्ष प्रयोगातून पडताळा पाहात गोव्याचे शेतीतज्ज्ञ डॉ. क्लॉड अल्वारिस यांनी एक संघटना उभी केली - ऑरगॅनिक फार्मिंग असोसिएशन ऑफ इंडिया . या संघटनेचे चार हजार स्वयंप्रेरित सभासद आहेत. सेंद्रिय शेतीचे विविध पैलू, रसायनमुक्त शेतीचे फायदे जिज्ञासूंना आणि सामान्यजनांनाही कळावे, म्हणून क्लॉड यांनी एक पुस्तक तयार केले - ऑरगॅनिक फार्मिंग सोर्सबुक . महाराष्ट्रातील पुढारलेल्या, जागरूक, प्रयोगशील शेतकऱ्यांसाठी या पुस्तकाचा मराठी अनुवाद केला अरुण डिके आणि अरविंद दाभोळकर या तज्ज्ञांनी. कृषिक्षेत्राबद्दल आस्था असणाऱ्या प्रत्येकाने संग्रही ठेवावा, असा मौल्यवान संदर्भग्रंथ

आज परिवर्तनाच्या चळवळी कुंठित झाल्याचे चित्र दिसते. हे कशामुळे घडले, याची मीमांसा विविध अंगांनी केली जात आहे. अशाच शोधयात्रेत राजीव साने यांना प्रकर्षाने जाणवले की, कोणत्याच नीतिशास्त्राचा धड आधार न घेतल्याने ही स्थिती ओढवली आहे. केवळ चिकित्सा करून ते थांबले नाहीत, तर स्वतंत्र नीतिशास्त्राच्या उभारणीची गरज त्यांनी ओळखली. त्यांचा हा प्रयत्न म्हणजे अभिनव नीतिशास्त्राच्या उभारणीची पूर्वतयारीच ठरू शकेल. भविष्यातील आवश्यक अशा विचारमंथनाची एक नवी पायवाटच साने यांनी घालून दिली आहे. त्या दिशेने जाणाऱ्यांना त्यात अनेक नवी विचारक्षितिजे खुणावतील.

संगीत म्हणजे स्वरांचा आणि स्पंदनांचा खेळ! अतिशय मोहक असे भावविश्व! संगीत न आवडणारी व्यक्ती विरळाच. संगीत कुठल्याही प्रकारचं असो... शास्त्रीय, उपशास्त्रीय, भावसंगीत, चित्रपटसंगीत, लोकसंगीत, पाश्चात्त्य संगीत - ते कुठल्या ना कुठल्या वळणावर आपल्या मनाशी, हृदयाशी संवाद साधतंच. भारतीय शास्त्रीय संगीत तर अशा अनेक संगीतप्रकारांची गंगोत्रीच! सागरासारखं विशाल, गहिरं असं हे संगीत केवळ अलौकिक! एक-एक राग म्हणजे सुंदर स्वरशिल्प! नेहा लिमये या अत्यंत बुद्धिमान, बहुश्रुत अशा लेखिकेनं शास्त्रीय राग उलगडून दाखवताना सिनेगीतांचा, भावगीतांचा उल्लेख केला आहे. ज्यामुळे सर्वच श्रोत्यांना अन् वाचकांनाही वेगळा अनुभव येईल आणि हे पुस्तक अनंत विचारधारांनी संवेदनशील रसिकांची मनं भिजवेल, याची मला खात्री आहे. सावनी शेंडे

संवेदनशील मनात सतत तरंग उठत असतात - तरंग भावनांचे, तरंग विचारांचे, तरंग कल्पनांचे. एखादी घटना, एखादी व्यक्ती, एखादे निमित्त पाण्यात पडणाऱ्या खड्याप्रमाणे मनात वेगवेगळ्या लाटा निर्माण करते. हे सारे तरंग अन् लाटा इतरांपर्यंतही पोहोचवाव्यात, या उद्देशाने त्यांना शब्दरूप दिले की, त्यातून आकार घेतात छोटेमोठे लेख. प्रगल्भपणे आयुष्याला सामोरे गेलेल्या एका संवेदनशील मनाच्या समंजस स्त्रीच्या लेखणीतून उतरलेले हे लेख म्हणजेच -

Air Vice Marshal Suryakant Chafekar's memoir will keep the reader enthralled. This is a story of an upright, spirited and self-respecting individual who had the grit to take on a well- entrenched and callous system that unrelentingly tested his integrity, his faith in truth and his indefatigable sprit. Chafekar's passion for justice is such that he fights the seemingly insurmountable odds with rarest conviction. He has steel in him. Ehile facing an enquiry for a flying incident, he, rather than breaking down, fearlessly decides to follow the path of justice with tremendous moral convition. It is a rare read, at once uplifting and thought provoking. One does not come across such honest narratives too often. The book is unputdownable. Mahesh Elkunchwar

रुग्णावर उपचार करताना आलेल्या निरनिराळ्या अनुभवांतून मिळाला एक अमिट धडा : डॉक्टर आणि पेशंट यांच्या नात्यात विसंवाद निर्माण होण्यास कारणीभूत ठरते वैद्यकीय व्यवसायातील चुरस ! १९८७ साली घडलेली एक सत्यकथा ! वैद्यकीय प्रवेशांमधे होणार् या गोंधळांची ! त्याविरुद्ध आवाज उठवणार् या लढ्याची ! प्रशासन, विद्यार्थी-पालक अन् वृत्तपत्रे यांनी एकमेकांवर आणि न्याययंत्रणेवर टाकलेल्या डावपेचांची ! या लढ्यात प्रत्यक्ष सहभागी झालेल्या तज्ज्ञाने घेतलेला वृत्तांतवेध :

शहाणा असशील तर कधी लिहू नकोस. लिहिलेस तर कोणाला वाचून दाखवू नकोस, पैसा असेल तर पोटभर खा, नाहीतर उपाशी राहून झाडाप्रमाणे वाळून जा; पण लेखणी आणि कागद यांच्याशी संबंध येऊ देऊ नकोस.... माझा बाप सतत लिहीत असे आणि सकाळी लोकांमध्ये वाटत असे... नंतर कायकाय लिहिले त्याच्या सुरळ्या घेऊन परवा उघड्या तलवारी घेतलेले राक्षसासारखे सैनिक आले. बापाला घेऊन निघून गेले. त्यांनी त्याचे सारे कागद जाळून टाकले व माझा बाप इतका भयंकर आहे हे मला माहीतच नव्हतं. कधी भीतीने बाजूला होत नसत. तो अगदी जवळून चालला तरी अंगणातल्या चिमण्यादेखील परंतु असा हा माणूस म्हणे भयंकर होता, तो लिहीत असताना खिडकीवर पारवा घुमू लागला, तरी त्याला हुसकवण्याऐवजी तो लिहिणे थांबवून स्वस्थ बसे. कारण त्याच्यापासून राजसत्तेला धोका होता. जी. ए. कुलकर्णी 'इस्किलार'मधून

श्री.हिमांशु कुलकर्णी यांचा शहर एक कबर हा एक महत्त्वाचा कवितासंग्रह आहे. पापणी जागी ठेवून आधुनिक माणसाचा शोध घेणारी खोल जाणीव या कवितांना व्यापून राहिली आहे. यंत्रयुगाने माणसाच्या डोक्यावरचे कष्टांचे ओझे खाली उतरवले. माणसाला यंत्राने दिलेली ही मुक्ती वरदान ठरली काय ? की माणसाचे यंत्र झाले आणि यातून माणूसकीच्या अवमूल्यानाची प्रक्रिया सुरू झाली ? स्वत:चं मढं स्वत:च्या पाठी अशी माणसे दहा बाय दहाच्या खुराडयात शेवट नक्कीच होईल गोड हे गोड स्वप्न पहात राहिली ? शहर ही एक संस्कृती की माणूसकीची कबर ? मोरांचा झडून गेलेला पिसारा आणि इथल्या सगळ्या स्वप्नांचा गळून गेलेला फुलोरा श्री.हिमांशु कुलकर्णी करूणेच्या डोळयांनी पहातात. निवडुंगातून फूल यावे तसे त्यांच्या काटेरी अनुभवाला आलेले करूणेचे हे फूल या कवितांतून हाक घालते. श्री.हिमांशु कुलकर्णी यांची भाषा ही करूणेचा स्वर लाभलेली सत्याची भाषा आहे. ही कविता सूचक प्रतिमांनी बोलते. या प्रतिमा ही कविता आरशांसारख्या पुढे ठेवते. आपले जे खरे रूप पहायचे माणसे सतत टाळीत असतात ते या प्रतिमांच्या आरशात कविता वाचताना त्यांना दिसू लागते. स्वत:ला समजून घेण्यासाठी स्वत:ला पहावेच लागते. श्री.हिमांशु कुलकर्णी यांची कविता कुठेही हिडिस-विकृत न होता बुध्दाच्या करूणेने हे दर्शन घडवते. श्री.हिमांशु कुलकर्णी यांच्या कवितांमधून प्रीतीचा कोमल झरा हळूवारपणे वहातो आहे. तो त्यांच्या प्रेमकवितांतून तर जावतोच; पण त्यांच्या उपरोधालाही तो हिंसेचे हत्यार बनू देत नाही. शहर एक कबर हा संग्रह मी वाचला तेव्हा एक उत्कृष्ट कवितासंग्रह वाचल्याचे समाधान मला मिळाले. मंगेश पाडगावकर